Gồng lỗ: vì sao ta ôm lệnh thua quá lâu

Lỗi này trông thế nào?

Giá đi ngược, vị thế của bạn đang lỗ. Thay vì cắt theo kế hoạch, bạn tự nhủ "để xem nó có hồi không", rồi "gần tới hỗ trợ rồi", rồi "lỗ nhiều thế này cắt phí lắm". Vài giờ sau khoản lỗ nhỏ thành khoản lỗ lớn. Đây là lỗi kinh điển giết tài khoản nhanh nhất.

Vì sao não bạn làm vậy? (Disposition Effect)

Nghiên cứu tài chính hành vi gọi đây là disposition effect: xu hướng ôm lệnh thua quá lâu và cắt lệnh thắng quá sớm. Lý do: nỗi đau khi "chốt" một khoản lỗ mạnh hơn nhiều so với nỗi khó chịu khi nhìn vị thế tiếp tục xấu đi. Bán = thừa nhận mình sai, và não ghét điều đó.

Bẫy sunk cost

"Lỗ nhiều rồi, cắt bây giờ phí lắm" là ngụy biện chi phí chìm (sunk cost). Tiền đã mất là đã mất bất kể bạn làm gì tiếp theo. Câu hỏi đúng duy nhất: "Nếu ngay bây giờ tôi chưa có vị thế nào, tôi có vào lệnh này ở giá hiện tại không?" Nếu câu trả lời là không, bạn đang giữ lệnh vì cảm xúc, không vì lý do.

Cách sửa

1. Đặt stop-loss trước khi vào lệnh — lúc đầu óc còn tỉnh. Xem công cụ tính giá thanh lý.
2. Coi stop là bất khả xâm phạm. Không dời ra xa (xem lỗi dời stop).
3. Mỗi lệnh là quyết định mới: nếu không sẵn lòng vào lại ở giá này, hãy thoát.

---

Nội dung chỉ mang tính thông tin và giáo dục, không phải lời khuyên đầu tư. Giao dịch phái sinh có rủi ro mất vốn cao.